You are here:

Sonraí nua geoiceimiceacha agus geoifisiceacha eisithe ag Suirbhéireacht Tellus de chuid Shuirbhéireacht Gheolaíochta na hÉireann

15 Deireadh Fómhair, 2019

  • ​​​​Sonraí seolta go hoifigiúil ag an Aire Stáit Seán Canney
  • Gnéithe nua éagsúla geolaíochta nochta sna sonraí
  • Na sonraí suirbhéireachta mar chuid de chlár náisiúnta mapála geolaíocht na hÉireann
  • Beidh na sonraí nua mar thacaíocht do bhainistiú acmhainní nádúrtha
  • Beidh na sonraí ar fáil saor in aisce do chách

​ 

Tá lúcháir ar lucht Chlár Tellus, a bhíonn á bhainistiú ag Suirbhéireacht Gheolaíochta na hÉireann, sé thacar nua sonraí ó na céimeanna is deireanaí den tsuirbhéireacht gheoiceimiceach talún agus den tsuirbhéireacht gheoifisiceach aeir a eisiúint. Tá eolas á bhailiú mar chuid de na suirbhéireachtaí seo ar fud na tíre ó bhí 2011 ann. Tá na sonraí seo a leanas i measc na sonraí a bailíodh le blianta agus le míonna beaga anuas: sonraí geoiceimiceacha ó ithir, samplaí d'uisce srutháin agus de dhríodar srutháin ó Chontae na Gaillimhe agus ó Chontae Mhaigh Eo, agus samplaí pearuirbeacha ó chathair na Gaillimhe agus ó Bhaile Átha Cliath. Tá sonraí geoifisiceacha aeir ann freisin a bailíodh ar na mallaibh os cionn Chontae Luimnigh, thuaisceart Thiobraid Árann agus iarthar Chorcaí. Beidh an taisce nua seo de thacair shonraí as réimse ceantar ar fud na tíre cuidiúil dúinn agus muid ag teacht ar thuiscint ar chúrsaí geolaíochta sna ceantair sin.

Is clár náisiúnta mapála í suirbhéireacht Tellus agus soláthraíonn na sonraí a bhailítear eolas tábhachtach d'earnálacha éagsúla, lena n-áirítear an earnáil mhianraí, an earnáil talmhaíochta agus an earnáil chomhshaoil.

Leis na sonraí nua geoiceimiceacha, tá mapáil déanta ar thiúchan na ndúl in ithreacha, in uisce agus i ndríodair éagsúla sa tírdhreach. Tá ceithre thacar sonraí nua á n-eisiúint i dtaca le ceantair i gContae na Gaillimhe agus i gContae Mhaigh Eo agus i gceantair phearuirbeacha i gcathair na Gaillimhe agus i mBaile Átha Cliath. Tá mapáil réigiúnach de scoth le fáil sna sonraí seo maidir le dúile tearcithreach agus dúile criticiúla atá riachtanach i dtáirgeadh leictreonaice, cóimhiotal, ceallraí agus maighnéad. Tá eolas faoi na féidearthachtaí a bhaineann le taiscéaladh miotal sna sonraí, trí dhúile fionnachtaí le haghaidh óir agus sil-leagain de tháirmhiotail.

Beidh na sonraí aeir úsáideach chun mapáil nua gheolaíochta a dhéanamh, go háirithe i dtaca le taiscéaladh sil-leagain since in oirdheisceart Luimnigh; tá taiscéaladh copair in iarthar Chorcaí ar na príomhchuspóirí freisin. Is é ceann de na gnéithe is suntasaí sna sonraí an struchtúr atá cosúil le súil déanta as carraigeacha atá maighnéadaithe go láidir i gCoimpléacs Bolcánach Luimnigh. Creidtear go dtarlaíonn mianrú since i gcarraigeacha aolchloiche a mbrúnn na carraigeacha bolcánacha isteach iontu, gar do mhór-éisc. Beidh na sonraí nua úsáideach chun na gnéithe seo a mhapáil ar dhóigh níos sonraithe gar don dromchla agus in áiteanna níos doimhne, rud a sholáthróidh imprisean tríthoiseach den réigiún.

Dúirt an tAire Acmhainní Nádúrtha, Seán Canney T.D.:

"Tá lúcháir orm an chéim is déanaí de shonraí Tellus a eisiúint go hoifigiúil. Is léiriú é leithne na sonraí nua atá bailithe agus an t-achar geografach a chlúdaíonn siad ar an dul chun cinn leanúnach atá á dhéanamh i dtionscadal Tellus chun an sprioc a bhaint amach, mar atá mapa náisiúnta den tír a dhéanamh. Nuair a bheidh sé déanta, beidh Poblacht na hÉireann ar an tír is sonraithe mapáilte ar domhan. Soláthraíonn na sonraí atá bailithe eolas tábhachtach a chuireann Poblacht na hÉireann ar thús cadhnaíochta go hidirnáisiúnta ó thaobh mapáil agus imscrúdú geolaíochta. Beidh na tacair shonraí seo, atá d'ardcháilíocht, in úsáid ag ár ngníomhaireachtaí stáit féin agus ag na hearnálacha mianraí, talmhaíochta, comhshaoil agus taighde. Táim ag tnúth leis na céad chéimeanna eile de shuirbhéireacht Tellus agus le tabhairt i gcrích na hoibre go náisiúnta sna blianta beaga atá amach romhainn."

 

Dúirt Koen Verbruggen, Stiúrthóir Shuirbhéireacht Gheolaíochta na hÉireann: 

"Tá lúcháir orainn go bhfuil na céimeanna is déanaí de shuirbhéireacht Tellus curtha i gcrích againn. Tá an t-eolas geo-eolaíochta atá bailithe ríthábhachtach d'obair na Suirbhéireachta Geolaíochta agus do pháirtithe leasmhara in earnálacha éagsúla, amhail bainistiú agus mapáil chomhshaoil agus taiscéaladh mianraí. Tá lúcháir orainn go bhfuil tacaíocht againn ó First Quantum Mineral Resources agus ó Group Eleven Resources. Tá páirtmhaoiniú á dhéanamh acu ar na sonraí aeir, rud a léiríonn go bhfuil na sonraí mar ábhar mór spéise ag an bpobal agus ag cuideachtaí príobháideacha agus go bhféadfaidh na sonraí a bheith úsáideach chun teacht ar thuiscint ar na hacmhainní mianrúla a d'fhéadfadh a bheith i gceantar na Seanphailíse agus i gceantar Stonepark."

 

Leanfar ar aghaidh le bailiú sonraí mar chuid de shuirbhéireacht Tellus an samhradh seo chugainn agus tá sé beartaithe tuilleadh sonraí a eisiúint in earrach 2020.

 

Is í an Roinn Cumarsáide, Gníomhaithe ar son na hAeráide agus Comhshaoil a mhaoinigh an chéim seo den suirbhé. D'íoc Group Eleven Resources sciar de na costais aeir a bhain leis an tsuirbhéireacht os cionn Luimnigh agus thuaisceart Thiobraid Árann, agus d'íoc First Quantum Mineral Resources sciar de na costais aeir a bhain leis an tsuirbhéireacht os cionn iarthar Chorcaí, rud a d'fhág go ndearna an Stát coigilteas. Tá na sonraí uile ar fáil saor in aisce don phobal agus is féidir amharc ar mhapaí de na sonraí agus iad a íoslódáil ó www.gsi.ie/tellus.

 

Críoch

Tá tuilleadh eolais le fáil ach teagmháil a dhéanamh leis an bPreasoifig sa Roinn Cumarsáide, Gníomhaithe ar son na Aeráide agus Comhshaoil ag press.office@dccae.gov.ie nó ar 01 678 2441.

 

Nótaí d'eagarthóirí

·         Is í Suirbhéireacht Gheolaíochta na hÉireann an Ghníomhaireacht Náisiúnta Domhaneolaíochta. Tá sí freagrach as comhairle agus eolas geolaíochta a sholáthar agus as sonraí a fháil chuige sin. Déanann SGÉ réimse táirgí, lena n-áirítear mapaí, tuarascálacha agus achair shonraí, agus feidhmíonn sí mar ionad eolais agus mar chomhpháirtí tionscadail i ngach gné de gheolaíocht na hÉireann.

·         Is rannóg den Roinn Cumarsáide, Gníomhaithe ar son na hAeráide agus Comhshaoil í Suirbhéireacht Gheolaíochta na hÉireann. www.gsi.ie.

·         Ba í Tellus bandia Rómhánach an domhain. Tugtar Terra Mater uirthi freisin.

·         Cuirfear torthaí na céime seo den tionscadal leis na sonraí Tellus atá ann cheana féin chun mapaí a dhéanamh a bheidh saor in aisce ar líne do chách ar www.tellus.ie.​


Press Release Documents