You are here:

An Plean Forfheidhmithe Náisiúnta um Spriocanna Forbartha Inbhuanaithe seolta ag an Aire Denis Naughten

Déardaoin, 26 Aibreán 2018

Sheol Denis Naughten T.D., An tAire Cumarsáide, Gníomhaithe ar son na hAeráide agus Comhshaoil Plean Forfheidhmithe Náisiúnta na hÉireann um Spriocanna Forbartha Inbhuanaithe 2018 – 2020 ar an Déardaoin an 26 Aibreán san Institiúid um Ghnóthaí Idirnáisiúnta agus Eorpacha. Is ar an Aire Naughten atá an phríomhfhreagracht ó thaobh cur i ngníomh comhtháite na Spriocanna Forbartha Inbhuanaithe agus iad a chur chun cinn agus a mhaoirsiú ar bhonn trasrialtais.

Léiríonn an Plean Forfheidhmithe Náisiúnta tiomantas leanúnach na hÉireann do Chlár Oibre na Náisiún Aontaithe don Fhorbairt Inbhuanaithe 2030 agus forálann sé do chur chuige trasrialtais na Spriocanna Forbartha Inbhuanaithe (SFInna) a chur i ngníomh. Leagtar amach fís uaillmhianach sa phlean faoin gcaoi a mbainfidh Éire na SFInna amach go hiomlán in Éirinn faoi 2030 agus faoin gcaoi a dtacóidh sí lena gcur i ngníomh ar fud an domhain, go háirithe trí obair ár gcláir comhoibrithe forbartha, Cúnamh Éireann.

Dírítear sa Phlean ar cheithre thosaíocht straitéiseacha, ar féidir achoimre a dhéanamh orthu mar a leanas:

  • Feasacht faoi na SFInna a mhéadú i measc an ghnáthphobail
  • Deis a thabhairt do pháirtithe leasmhara plé a bheith acu le cur i ngníomh náisiúnta na SFInna agus cuidiú leo
  • Tacú le pobail agus le heagraíochtaí a gcuid féin a dhéanamh chun na SFInna a bhaint amach
  • Tacú le beartais náisiúnta a bheith ag teacht leis na SFInna

Chun tacú leis na tosaíochtaí straitéiseacha seo, cuimsíonn an Plean 19 ngníomh atá le cur i gcrích sa tréimhse 2018-2020.

Clochmhíle thábhachtach a bhí i seoladh an lae inniu ó thaobh fhreagra na hÉireann ar na SFInna, agus leanfaidh an tAire Naughten an méid seo tríd an gcéad thuarascáil Éireannach ar dhul chun cinn SFInna [ar a dtugtar an tAthbhreithniú Náisiúnta Saorálach] a chur i láthair na Náisiún Aontaithe i mí Iúil na bliana seo.

Dúirt an tAire Naughten: "is éard atá i gceist leis an bPlean Forfheidhmithe Náisiúnta ná an creat ar conas mar a chuirfidh an Rialtas iomlán na 17 SFI i bhfeidhm. Dar liom an rud is iontaí ar fad faoi na SFInna ná go gcuireann siad brú ar an Rialtas agus ar an tseirbhís phoiblí smaoineamh ar bhealach éagsúil.  Tá freagracht orainn ar fad maidir leis na SFInna. Ní éireoidh le cultúr a deir 'ní cuid de mo jabsa é sin' má táimid lenár spriocanna a bhaint amach. Ní mór dúinn an pobal agus grúpaí ríthábhachtacha ar nós na nEagraíochtaí Neamhrialtasacha a thabhairt linn, má táimid chun na SFInna a bhaint amach. Tá ár dtír anois á forbairt mar phobal mór agus ní mar eacnamaíocht mhór."

CRÍOCH

Nóta d'Eagarthóirí

 

Cúlra

Cóip den Phlean Forfheidhmithe Náisiúnta um Spriocanna Forbartha Inbhuanaithe 2018 – 2020

Ceisteanna agus Freagraí d'Fhoireann Oifigí Preasa ar Phlean Forfheidhmithe Náisiúnta um SFInna 2018 – 2020

 

Cad iad na SFInna?

17 "Sprioc Dhomhanda" atá i gceist leis na Spriocanna Forbartha Inbhuanaithe (SFInna) ar ghlac Ballstáit na NA leo i Meán Fómhair 2015. Déanfar dul chun cinn ar chur i ngníomh na Spriocanna seo a mheas i bhfianaise 169 gcuspóir.  Tugann na SFInna aghaidh ar ghnéithe eacnamaíocha, sóisialta agus comhshaoil na forbartha inbhuanaithe agus cuimsítear réimse leathan de shaincheisteanna iontu, bochtaineacht, sláinte, oideachas, athrú aeráide, comhionannas inscne agus ceartas sóisialta ina measc.

 "Ár ndomhan a athrú ó bhonn: Clár Oibre 2030 don Fhorbairt Inbhuanaithe" a thugtar go hoifigiúil ar na SFInna. Forbraíodh na Spriocanna chun feidhmiú in áit Spriocanna Forbartha na Mílaoise ar tháinig deireadh leo in 2015.

Tá an phríomhfhreagracht ar an Aire Cumarsáide, Gníomhaithe ar son na hAeráide agus Comhshaoil chun cur i ngníomh comhtháite na Spriocanna Forbartha Inbhuanaithe a chur chun cinn agus a mhaoirsiú ar bhonn trasrialtais.

Chomh maith le sin cuirfidh an tAire an chéad Athbhreithniú Náisiúnta Saorálach Éireannach (Tuarascáil ar Dhul Chun Cinn SFInna) faoi bhráid Fhóram Polaitiúil Ardléibhéil (HLPF) na NA ar an bhForbairt Inbhuanaithe i mí Iúil 2018.

 

Plean Forfheidhmithe Náisiúnta um SFInna – 19 nGníomh

Folaíonn an chéad Phlean Forfheidhmithe Náisiúnta Éireannach um SFInna 19 nGníomh a ngeallann an Rialtas iad a chur i bhfeidhm thar ré an chéad Phlean seo nó leanúint leo uaidh seo go 2030. Ar na Príomh-Ghníomhartha a bhfuil Éire tar éis gealltanas a thabhairt fúthu tá:

  • Tuairisciú a dhéanamh ar dhul chun cinn ag leibhéal náisiúnta nó idirnáisiúnta seacht n-uaire idir seo agus 2030.
  • Fóram Páirtithe Leasmhara SFI a bhunú.
  • Am cainte a sholáthar d'ionadaí de chuid na bpáirtithe leasmhara i rith chur i láthair Athbhreithniú Náisiúnta Saorálach na hÉireann ag an HLPF in 2018.
  • Straitéis Forbartha Inbhuanaithe a ullmhú, a thógfar ar bhunús Ár dTodhchaí Inbhuanaithe agus ina gcuirfear gealltanais na hÉireann ó thaobh SFInna i gcuntas go díreach.
  • Tagairt do na cuspóirí SFInna i Ráitis Straitéise Ranna Rialtais agus chomh maith faisnéis a sholáthar ar dhul chun cinn chun na cuspóirí sin a chur i ngníomh i dTuarascálacha Bliantúla.
  • 'Seaimpíní SFInna' – líon áirithe eagraíochtaí náisiúnta a roghnú chun feasacht faoi na SFInna a mhéadú, trí leas a bhaint as a dtaithí féin chun ceangal na SFInna leis an ngnáthshaol a léiriú.

 

Athbhreithniú Náisiúnta Saorálach na hÉireann (ANS)

Beidh cuid na n-airí den HLPF 2018 ar siúl idir an 16-18 Iúil 2018 i Nua-Eabhrac. Tá sé beartaithe go mbeidh an tAire Naughten i láthair mar ionadaí na hÉireann agus mar Cheannasaí na Toscaireachta, agus is é a chuirfidh Athbhreithniú Náisiúnta Saorálach na hÉireann faoina mbráid. Tá an ANS á ullmhú ag an Roinn Cumarsáide, Gníomhaithe ar son na hAeráide agus Comhshaoil faoi láthair agus tá ionchur á sholáthar agus plé á dhéanamh le gach Roinn Rialtais tríd an Ghrúpa Oibre Idir-Rannach SFInna agus trí shocruithe Ghasra na nOifigeach Sinsearach.

Fad atá Éire ag ullmhú a ANS do 2018, agus i rith thréimhse chur i ngníomh na SFInna go 2030, tá rannpháirteachas le páirtithe leasmhara fíorthábhachtach, agus beidh siad seo i gceist: grúpaí neamhrialtasacha, an tsochaí shibhialta, an earnáil phríobháideach, lucht acadúil, agus grúpaí eile. Faoin bPlean seo, tá gealltanas ann a chinntiú go mbeidh ionadaithe de chuid na bpáirtithe leasmhara mar chuid de thoscaireacht na hÉireann don HLPF agus go gcuirfear am cainte ar fáil d'ionadaí de chuid na bpáirtithe leasmhara le linn chur i láthair ANS na hÉireann.

 

Freagra trasrialtais na hÉireann ar na SFInna

Cé go bhfuil an phríomhfhreagracht ar an Aire Cumarsáide, Gníomhaithe ar son na hAeráide agus Comhshaoil maidir leis na SFInna a chur chun cinn agus a mhaoirsiú ar bhonn trasrialtais, agus maidir le creat téagartha cur i ngníomh agus tuairiscithe SFInna, tá freagracht fós ar gach Aire maidir leis na gnéithe sin de na SFInna a bhaineann le saincheisteanna ina réimsí freagrachta féin. Tá sé seo ag teacht leis an gcur chuige trasrialtais atá á ghlacadh ag Éirinn chun na SFInna a chur i ngníomh agus cinnteoidh sé go nglacfaidh Ranna aonair chucu féin na SFInna is iomchuí maidir lena gcuid oibre féin. Fágfaidh sé chomh maith go mbeidh a fhios ag an bpobal cén tAire nó cén Roinn atá freagrach as gach gné ar leith de na Spriocanna.

 

Tuilleadh faisnéise

Is féidir sonraí breise faoin bPlean Forfheidhmithe Náisiúnta um SFInna agus ar na socruithe HLPF agus ar phróisis na Náisiún Aontaithe a fháil ar na suímh ghréasáin seo a leanas:

www.dccae.gov.ie/SustainableDevelopmentGoals

https://sustainabledevelopment.un.org/

Press Release Documents