You are here:

Fógraíonn Naughten €647 milliún do chistiú Cumarsáide, Aeráide & Timpeallachta, ar méadú 11% é faoi Bhuiséad 19

Dé Céadaoin, 10 Deireadh Fómhair 2018

Eochairphointí:

  • €87m le tacú leis an bPlean Náisiúnta Leathanbhanda, le cibearshlándáil agus le scileanna digiteacha a chur chun cinn i measc gnónna beaga agus saoránach
  • €112m d'fheabhsuithe éifeachtúlachta fuinnimh in earnálacha cónaithe, tráchtála agus poiblí le hastaíochtaí C02 ón timpeallacht thógtha a laghdú
  • €6m do Scéim Tacaíochta do Theas In-athnuaite
  • €13m do thacaíocht d'Fheithiclí Leictreacha
  • €265m le tacú le hearnáil bheoga craolacháin, lena n-áirítear cistiú a choinneáil do TG4, méadú 5% do RTÉ agus méadú €647,000 don Chiste Craolacháin
  • Infheistíocht €10m i dtaighde feidhmeach fuinnimh leis an éagsúlacht a bheith ann imeacht ó bhreoslaí iontaise go fuinneamh glas
  • €60m d'fhorbairt inbhuanaithe acmhainní nádúrtha agus intíre iascaigh na hÉireann
  • Infheistíocht €70m i mBainistíocht Comhshaoil agus Dramhaíola le tacú leis an nGníomhaireacht um Chaomhnú Comhshaoil, agus le cosaint an chomhshaoil, seachaint dramhaíola agus tionscnaimh athraithe aeráide a chur chun cinn go leanúnach, mar aon le leasúchán na láithreán líonta talún lena mbaineann díghrádú comhshaoil.

    Beartais Eile:
  • Ciste nua €500m um Ghníomhú ar son na hAeráide le hinfheistíocht tráchtála a spreagadh i dtionscadail nuálaíocha athraithe aeráide, a bhaineann le tionscadail fuinnimh in-athnuaite, téamh ceantair, gréasáin luchtaithe d'fheithiclí leictreacha agus breis cosanta don chomhshaol.

Tugann Buiséad 2019 méadú 22% ar chistiú Caipitil agus méadú 11% ar ghlanchistiú Reatha, a fhágann gur €647m atá sa leithdháileadh iomlán don Roinn Cumarsáide, Gníomhaithe ar son na hAeráide, agus Comhshaoil.  Ceadóidh sé seo clár suntasach infheistíochta an bhliain seo chugainn, rud a léiríonn uaillmhian an Rialtais agus na ceangaltais pholasaí a bhaineann le príomhréimsí lena mbaineann tábhacht náisiúnta, straitéiseach, lena n-áirítear gníomhú ar son na haeráide, fuinneamh, cumarsáid, craoltóireacht, comhshaol agus acmhainní nádúrtha.   

Ar fhógairt leithdháileadh méadaithe cistithe a Roinne, €66 milliún, dúirt an tAire Cumarsáide, Gníomhaithe ar son na hAeráide, agus Comhshaoil, an Teachta Dála Denis Naughten:  "Mar Roinn, táimid dírithe i gcónaí ar fhás eacnamaíoch agus ar nuálaíocht a chur chun cinn, fad cinnte a dhéanamh go bhfuil Éire go mór ar an mbóthar chuig todhchaí inbhuanaithe ísealcharbóin.  Tá baint ag éifeachtúlacht fuinnimh, an t-athrú aeráide agus ár gcomhshaol ar fad lena chéile. Táimid ag athrú an chaoi a smaoinímid faoi fhuinnimh agus faoin gcaoi a nginimid agus a n-úsáidimid é ó bhonn mar aon leis an gcaoi lenár gcomhshaol a chosaint le tacú le forbairt, fás agus poist inbhuanaithe."

"Infheistíocht mhór atá sa chistiú €112 milliún le héifeachtúlacht fuinnimh a fheabhsú inár dtithe, inár ngnónna agus san earnáil phoiblí trí chéile, rud a laghdóidh na hastaíochtaí carbóin a thagann ón timpeallacht thógtha go suntasach agus a laghdóidh an spleáchas a bhíonn againn ar bhreoslaí iontaise iompórtáilte.  Cuirfidh €6 mhilliún úsáid níos fairsinge córas téite in-athnuaite i measc úsáideoirí tráchtála agus tionscail chun cinn tríd an Scéim Tacaíochta do Theas In-athnuaite."

Lean an tAire air: "Léiríonn Buiséad 2019 a thiomanta agus atá an Rialtas do thuath agus do réigiúin na hÉireann.  Fuarthas cistiú €87 milliún don Chumarsáid, lena n-áirítear an Plean Náisiúnta Leathanbhanda, cibearshlándáil agus ríomhchuimsiú i measc gnónna agus saoránach. Cinnteoidh an infheistíocht seo cumarsáid dhigiteach a bheidh nuálaíoch agus daingean, a thacóidh le forbairt réigiúnach ar bhonn cothrom agus le cothromaíocht deiseanna i ndomhan atá ag éirí níos digití de réir a chéile."    

"Fuair mé €13 mhilliún le leanúint ar aghaidh ag spreagadh muintir na tíre le feithiclí leictreacha a roghnú. Go dtí seo i mbliana, ceannaíodh nach mór 1,900 feithicil nua leictreach (ar feithiclí cadhnra leictrigh iomlána iad breis agus 1,200 díobh) in Éirinn. Tá fáilte roimh Bhuiséad an lae inné, ina gcuirtear leis an bhfaoiseamh sochair chomhchineáil d'fheithiclí cadhnra leictrigh ar feadh trí bliana (faoi réir uasteorainn €50,000 ar luach na feithicle) agus faoiseamh ó Cháin Chláraithe Feithiclí d'fheithiclí leictreacha ar hibridí agus hibridí inluchtaithe iad.  Is féidir liom a dheimhniú go bhfuil sé i gceist agam leanúint ar aghaidh leis an deontas um fheithiclí leictreacha, le deontas an luchtaire baile agus le clár rannpháirtíochta pobail Údarás Fuinnimh Inmharthana na hÉireann in 2019."  

"Chomh maith leis sin, ba mhaith liom béim a leagadh ar an gCiste um Ghníomhú ar son na hAeráide ag a bhfuil cistiú ar a laghad €500m mar chuid den Phlean Forbartha Náisiúnta.  I measc an chéad Ghlaoigh ar Iarratais, a sheol mé i mí Iúil, tá socrú le tacú le gréasáin luchtaithe d'feithiclí leictreacha mar aon le réimse tionscadal eile de chineálacha éagsúla.  Tá an spriocdháta d'iarratais caite anois agus is féidir liom a dheimhniú go bhfuarthas beagnach 100 iarratas. Tá measúnú ar na hiarratais seo faoi lán seoil faoi láthair.  Chomh maith leis sin, tá mo Roinnse, i gcomhar le hÚdarás Fuinnimh Inmharthana na hÉireann, ag obair ar an mbealach is fearr le tacú le leibhéil níos airde luchtaithe sráide phoiblí a chur ar fáil."

"Tugann an Buiséad Liúntais Luathaithe Chaipitil d'fheithiclí gastiomáinte agus do threalamh athbhreoslaithe isteach. Spreagfaidh sé seo infheistíocht i ngás nádúrtha agus i mbithghás in ionad díosail - go háirithe d'fheithiclí móra cosúil le feithiclí earraí troma agus busanna," arsa an tAire Naughten mar chlabhsúr.

Deireadh.

Nótaí do na hEagarthóirí

Cinntíonn an cistiú méadaithe i mBuiséad 2019 dul chun cinn ó thaobh dhá phríomhthoradh náisiúnta straitéiseach de sa Phlean Forbartha Náisiúnta, "Eacnamaíochtaí Tuaithe agus Pobail Neartaithe" agus "Aistriú go Sochaí Ísealcharbóin atá Seasmhach ó thaobh na hAeráide de." 

Cuimsíonn Buiséad 2019:

Cistiú €87m a bhaineann leis an gClár Cumarsáide, a thacóidh leis an bPlean Náisiúnta Leathanbhanda agus a spreagfaidh gnónna beaga agus saoránaigh le glacadh leis an digitiú, mar aon le fás agus nuálaíocht san fhiontraíocht dhigiteach  

Leithdháileadh €265m faoin gClár Craolacháin le tacú le hearnáil an chraolacháin agus chun í a chur chun cinn, trí chinnte a dhéanamh go mbíonn ardchaighdeán aschuir i measc na Comhlachtaí Craolacháin Stáit agus trí earnáil éagsúil, ilchineálach meán a chur chun cinn  
  
Infheistíocht breis agus €164m faoin gClár Fuinnimh mar chuid de spriocbhearta chun aidhmeanna éifeachtúlachta fuinnimh agus fuinnimh in-athnuaite na hÉireann a bhaint amach, de réir Phlean Maolaithe Náisiúnta an Rialtais.  I measc na mbearta seo go príomha, tá:

  • Uasghráduithe éifeachtúlachta fuinnimh i soláthar foirgneamh cónaithe, poiblí agus tráchtála in iarracht astaíochtaí CO2 ón timpeallacht thógtha a laghdú
  • fuinneamh in-athnuaite a chur chun cinn san earnáil teasa trí Scéim Tacaíochta do Theas In-athnuaite
  • feithiclí leictreacha a chur chunn cinn, a thacóidh tuilleadh leis an aistriú go geilleagar ísealcharbóin, agus 
  • taighde fuinnimh le luas a chur le héagsúlú chun gur breoslaí iontaise a mhalartú le fuinneamh glas. 

Cistiú €70m sa Chlár Bainistíochta Comhshaoil agus Dramhaíola le taca a chur faoi chur chun cinn leanúnach chosaint an chomhshaoil, seachaint dramhaíola agus tionscnaimh athraithe aeráide, mar aon le leasúchán na láithreán líonta talún lena mbaineann díghrádú comhshaoil 

Tacaíocht leanúnach d'fhorbairt inbhuanaithe acmhainní nádúrtha agus intíre iasachta na hÉireann trí infheistíocht de bhreis agus €60m faoi Chlár Acmhainní Nádúrtha agus Intíre Iascaigh na Roinne.

Press Release Documents