You are here:

An Bille Craolacháin foilsithe ag an Aire Bruton

​​

 ​Tacaíocht do raidió pobail áitiúil agus do chraoltóirí neamhspleácha

Athruithe le déanamh ar bhailiú an táille ceadúnais teilifíse

 

D'fhoilsigh an tAire Cumarsáide, Gníomhaithe ar son na hAeráide agus Comhshaoil, Richard Bruton T.D., an Bille Craolacháin inniu (an Aoine, an 2 Lúnasa) ina bhfuil bearta chun tacú le raidió pobail áitiúil agus chun na tobhaigh a ghearrtar ar chraoltóirí neamhspleácha a laghdú. D'fhógair an tAire athruithe freisin inniu maidir leis an dóigh a mbaileofar an táille ceadúnais teilifíse anois agus sa todhchaí, agus athbhreithniú ar an Acht Craolacháin. 

 

Dúirt an tAire Bruton:

"Tá craoltóireacht seirbhíse poiblí níos tábhachtaí anois ná riamh. Tá tábhacht mhór le tuairisciú neamhspleách, oibiachtúil ar ghnóthaí intíre agus ar ghnóthaí idirnáisiúnta. Caithfimid a aithint, áfach, go bhfuil athrú ó bhonn ag teacht ar an gcomhthéacs ina bhfuil craoltóirí ag feidhmiú agus go mbaineann dúshláin nua leis sin. Tá an lucht féachana ag aistriú ó na hardáin thraidisiúnta agus ag fáil ábhar ar líne trí na meáin dhigiteacha níos mó ná mar a bhíodh. 

 

"Inniu, tá an Bille Craolacháin (Leasú) 2019 á fhoilsiú agam. Leis an mBille seo, beifear in ann díolúine iomlán a thabhairt ón tobhach craolacháin a ghearrtar ar gach craoltóir agus ar roinnt craoltóirí pobail. Beifear in ann scéim nua maoinithe a chruthú lena bhféadfaí sparánachtaí a bhronnadh ar iriseoirí i stáisiúin raidió áitiúla agus pobail. Ní mór dúinn tacú lenár stáisiúin raidió áitiúla pobail agus le craoltóirí neamhspleácha." 

 

D'fhógair an tAire inniu freisin go nglacfaidh an Rialtas le moltaí an Ghrúpa Oibre um Maoiniú Craoltóireachta Seirbhíse Poiblí sa Todhchaí agus go mbeidh tairiscintí á lorg amach sa bhliain chun táillí ceadúnais teilifíse a bhailiú. Beifear in ann conradh 5 bliana a shocrú, rud a thabharfaidh deis agus dreasacht don tairgeoir rathúil infheistiú sa chóras bailiúcháin. 

 

Tá an Rialtas i ndiaidh a aontú freisin gur chóir táille craolacháin neamhspleách ar ghléas a thabhairt isteach in áit an táille ceadúnais ag deireadh thréimhse 5 bliana an chonartha, táille a thabharfaidh san áireamh athruithe teicneolaíochta agus a chuirfidh ar ár gcumas sinn ábhar seirbhíse poiblí a mhaoiniú ar dhóigh inmharthana san fhadtréimhse. Meastar go bhfaigheann 10% de theaghlaigh ábhar ar ghléasanna nach bhfuil ceadúnas teilifíse de dhíth ina leith.

 

Dúirt an tAire Bruton:

"Íocann an chuid is mó de na daoine an táille ceadúnais teilifíse. Seachnaíonn 12% de na daoine é, áfach, agus ní mór dúinn dul i gleic leis sin. Trí thairiscint le haghaidh conradh 5 bliana, beidh deis ag an eagras a mbronnfar an conradh air infheistiú i seirbhís dhaingean bailiúcháin. 

 

"Tá sé soiléir freisin gur gá dearadh an táille ceadúnais teilifíse a athrú, mar gheall ar athrú a bheith ag teacht de shíor ar an teicneolaíocht agus ar an aistriú i dtreo gléasanna digiteacha. Athchóiriú bunúsach atá i gceist agus glacfaidh sé am é a fhorbairt, ach an toradh a bheidh air ná go seasfaidh an tsamhail maoinithe an aimsir agus go mbeidh athruithe teicneolaíochta agus an dóigh a bhfaigheann daoine ábhar san áireamh."

 

Leanfar le ceadúnais teilifíse a sholáthar saor in aisce dóibh siúd a fhaigheann an Pacáiste Sochair Teaghlaigh. Beifear go fóill in ann ceadúnais teilifíse a cheannach in oifigí poist, is cuma cé air a mbronnfar an conradh.

 

An focal scoir ag an Aire Bruton inniu ná athbhreithniú ar an Acht Craolacháin a fhógairt chun an sciar d'ioncam ón gceadúnas teilifíse a leithdháiltear ar an scéim Fuaim agus Fís a mheasúnú; is scéim í seo a thacaíonn leis an earnáil neamhspleách agus le hábhar dúchasach Éireannach. Breithneofar freisin an t-íosmhéid maoinithe nach mór do RTÉ a chaitheamh ar ábhar seachtrach a choimisiúnú. €39.7m a bhí i gceist in 2018. Spreagthach tábhachtach a bheadh ann don earnáil léiriúcháin neamhspleách ach an t-íosmhéid sin a ardú. 

 

Dúirt an tAire Bruton:

"Is é cuspóir an athbhreithnithe seo a fheiceáil cén dóigh is fearr is féidir linn tacú le léiriú bunábhair Éireannaigh."

 

Nótaí d'eagarthóirí

Mhéadaigh an Rialtas maoiniú ón státchiste don dá Chraoltóir Seirbhíse Poiblí in 2018 agus in 2019. Sa tréimhse seo, tá €10 milliún breise á chur ar fáil do RTÉ agus tá beagnach €2.5 milliún i maoiniú breise leanúnach faighte ag TG4, mar aon le deontas caipitil aon uaire €985,000 le haghaidh Bhliain na Gaeilge in 2018. 

 

Grúpa Oibre um Maoiniú Craoltóireachta Seirbhíse Poiblí sa Todhchaí

I mí Iúil 2018, shocraigh an Rialtas ar Ghrúpa Oibre trasrannach um Maoiniú Craoltóireachta Seirbhíse Poiblí sa Todhchaí a bhunú chun féidearthachtaí a imscrúdú maidir le bailiú an táille ceadúnais teilfíse nó an táille a thiocfadh ina áit, lena n-áireofaí, i measc nithe eile, na Coimisinéirí Ioncaim é a bhailiú, tairiscintí a lorg le haghaidh bhailiú an táille ceadúnais agus Muirear Craoltóireachta nó a mhacasamhail a thabhairt isteach in áit an táille ceadúnais. Glacadh san áireamh sna téarmaí tagartha moltaí an Chomhchoiste Oireachtais um Maoiniú Craoltóireachta Seirbhíse Poiblí sa Todhchaí a cuireadh ar fáil i mí na Samhna 2017. Chuir an Grúpa tuarascáil faoi bhráid an Aire Cumarsáide, Gníomhaithe ar son na hAeráide agus Comhshaoil i mí Aibreáin 2019.

Is iad seo a leanas na moltaí a bhí sa tuarascáil:

1. Próiseas tairisceana poiblí a dhéanamh i dtaca leis an gceadúnas teilifíse chomh luath agus a achtófar an reachtaíocht chumsaithe, is é sin an Bille Craolacháin (Leasú). Beidh sé riachtanach conradh de théarma sheasta 5 bliana a thairiscint chun gur féidir leis an tairgeoir rathúil infheistiú i bhfeabhsuithe ar an mbunachar sonraí agus i bhfeasbhsuithe bailiúcháin; 

2. Ag deireadh thréimhse an chonartha, muirear a bheadh neamhspleách ar ghléas a thabhairt isteach in áit an táille ceadúnais chun tacú le hábhar seirbhíse poiblí ar bhonn inmharthana.

Déanfar eagarthóireacht ar thuarascáil an Ghrúpa Oibre ar mhaithe le saincheisteanna íogaire tráchtála agus foilseofar ar shuíomh na Roinne í go luath.

  

An Bille Craolacháin (Leasú) 2019

Tá an Bille Craolacháin (Leasú) faofa ag an Rialtas agus cuirfear faoi bhráid na Dála é san fhómhar. 

Is iad seo a leanas na príomhfhorálacha sa Bhille:  

- Ligean d'Údarás Craolacháin na hÉireann leibhéal áirithe caipitil oibre a fhabhrú ionas gur féidir leis a riachtanais oibríochta laethúla a chomhlíonadh;

- Cead a thabhairt maoiniú poiblí ón airgead a gheofar ón táille ceadúnais teilifíse a leithdháileadh ar Údarás Craolacháin na hÉireann;

- Níos mó solúbthachta a thabhairt do ÚCÉ maidir le díolúintí ón tobhach craolacháin agus iarchur an tobhaigh

- Cead a thabhairt chun costais ÚCÉ a pháirtmhaoiniú (suas le 50%) ón airgead a gheofar ón táille ceadúnais teilifíse;

- Cead a thabhairt chun scéim nua maoinithe a bhunú lena mbronnfaí sparánachtaí ar iriseoirí i stáisiúin raidió áitiúla agus phobail.

Tá sé de rún foráil a chur sa Bhille chun gur féidir próiseas tairisceana poiblí a eagrú i dtaca le bailiú an táille ceadúnais agus go dtabharfar isteach í ag céim an Choiste den phróiseas reachtaíochta. 

 

An scéim Fuaim agus Fís

Faoi Alt 156 den Acht Craolacháin, 2009, leithdháiltear 7% den airgead glan a fhaightear ón gceadúnas teilifíse (tuairim is €14.5m) ar an gCiste Craolacháin, agus is uaidh sin a mhaoinítear an scéim Fuaim agus Fís. Riarann Údarás Craolacháin na hÉireann an scéim seo agus tacaíonn sí le léiriú cláir ardchaighdeáin teilifíse agus raidió faoi chultúr, oidhreacht agus eispéireas Éireannach. Is féidir le léiritheoirí neamhspleácha agus craoltóirí tráchtála cur isteach uirthi. Tríd an 7% de mhaoiniú ón táille ceadúnais a mhéadú, mhéadófaí an tacaíocht don earnáil neamhspleách agus bheadh dreasacht ann chun ábhar inmhianaithe seirbhíse poiblí a léiriú ar fud na hearnála.  

 

Coimisiúnú ábhair sheachtraigh ag RTÉ

Éilítear le hAlt 116 den Acht Craolacháin, 2009 go gcaithfidh RTÉ méid íosta maoinithe a chur ar fáil gach bliain chun cláir theilifíse agus raidió a choimisiúnú. €40m a bhí i gceist ar dtús agus coinníoll ann gur chóir go n-athrófaí an méid sin de réir an phraghasinnéacs tomhaltóirí; €39.7m a bhí ann in 2018. Dá n-ardófaí an t-íosmhéid ar bhonn reachtúil, ba spreagthach tábhachtach breise é don earnáil léiriúcháin neamhspleách.

Déanfar an t-athbhreithniú thar thréimhse Ráiteas Straitéise 2019-2021 na Roinne.​

Seo a leanas nasc chuig an mBille.

https://www.oireachtas.ie/en/bills/bill/2019/64/

Press Release Documents