You are here:

Maoiniú le cur ar leataobh ó chláir Údarás Fuinnimh Inmharthana na hÉireann in 2020 d’iarfheistiú grúpa

16 Nollaig 2019

D'fhógair Richard Bruton T.D., an tAire Cumarsáide, Gníomhaithe ar son na hAeráide agus Comhshaoil inniu, maoiniú ar fiú €20 milliún é d'uasghrádaithe fuinnimh pobail in 2020. D'fhógair an tAire freisin go ndéanfar maoiniú ó chláir Údarás Fuinnimh Inmharthana na hÉireann (SEAI) in 2020 a chur ar leataobh chun iarfheistiú grúpa a dhéanamh d'fhonn gníomhú ar son na haeráide a mhéadú i bpobail.

 

Dúirt an tAire Bruton an méid seo a leanas:

 

"Chun na spriocanna atá leagtha amach sa Phlean Gníomhaíochta Aeráide a bhaint amach ní mór dúinn dlús a chur leis na cláir ó 22,000 teach in aghaidh na bliana mar atá faoi láthair go 50,000 teach agus daoine a spreagadh chun athruithe níos suntasaí a dhéanamh ar an gcaoi a dtéitear a dtithe. Ní féidir é seo a dhéanamh ach amháin má thosaímid ar an obair a chur le chéile i mbearta ionas gur féidir líon mór a dhéanamh le chéile.

 

"In 2020, beimid ag cur airgid ar leataobh ó chláir Údarás Fuinnimh Inmharthana na hÉireann (SEAI) chun an t-aistriú aeráide a mhéadú i bpobail. Ciallaíonn sin go mbeidh an deis ann tithe lena mbaineann riachtanais dhifriúla agus deiseanna difriúla a ghrúpáil le chéile chun na tithe a chosaint ar an aeráid ar mhaithe leis na húinéirí tí féin, a bpáistí agus an domhan mór.

 

"Mar chuid den chéad cheann de na dreasachtaí faoin gcur chuige nua seo, táim ag fógairt inniu go gcuirfear €4 milliún de mhaoiniú 2020 do scéim deontais pobail SEAI ar leataobh agus go ndíreofar an t-airgead go sonrach ar thionscadail iarfheistithe tithíochta, déanfar an t-iarfheistiú ach tithe a ghrúpáil le chéile agus mar sin, beidh sé níos fusa agus níos saoire do theach a uasghrádú."

 

Ó 2012 i leith, thug scéim deontais pobail SEAI tacaíocht do níos mó ná 400 tionscadal pobail le haghaidh na héifeachtúlachta fuinnimh, agus mar thoradh air sin rinneadh uasghrádú ar 18,200 teach, agus ar níos nó ná 2,500 foirgneamh pobail, poiblí agus príobháideach.  Leis an €145 milliún a infheistíodh go dtí seo, giaráladh níos mó ná €370 milliún d'infheistíocht fhoriomlán i bpobail ar fud na tíre agus meastar go bhfuil coigilteas fuinnimh de níos mó ná €65 milliún i gceist. 

 

Beidh iarratasóirí ar an tionscadal nua iarfheistithe tithíochta in ann iarratas a dhéanamh go luath sa Bhliain Nua ach is féidir le gach tionscadal eile iarratas a dhéanamh ón lá atá inniu ann. Beidh cur chuige láidir comhpháirtíochta ag gach iarratasóir rathúil agus beidh pobal ag oibriú le chéile chun an tionscadal beartaithe a thabhairt chun críche.

 

Dúirt an tAire Bruton an méid seo a leanas:

 

"Is iad comhpháirtíochtaí pobail fócas na scéime seo agus tá siad ríthábhachtach chun ár gcuspóirí a bhaint amach mar atá leagtha amach sa Phlean Gníomhaithe ar son na hAeráide. Ní mór dúinn comhghuaillíochtaí athraithe a thógtar go háitiúil idir na hearnálacha poiblí agus príobháideacha, na hearnálacha cónaitheacha agus neamhchónaitheacha, eagraíochtaí tráchtála agus neamhbhrabúis a chur chun cinn. Cuireann sé leis an obair a dhéanann 320 pobal fuinnimh i líonra pobail SEAI agus iad ag obair i dtreo pleananna níos fadtréimhsí don fhuinnimh inbhuanaithe dá gceantair áitiúla."

 

Tá samhail nua iarfheistithe á dearadh ag an rialtas faoi láthair mar chuid den ghealltanas go ndéanfar 500,000 teach a uasghrádú go B2 faoi 2030. Déanfaidh an tsamhail nua na nithe seo a leanas:

  • Grúpálfar tithe sa cheantar céanna le chéile chun an costas a laghdú
  • Tosófar le tithe sóisialta atá faoi úinéireacht na n-údarás áitiúil, ach cuimseofar tithe faoi úinéireacht phríobháideach sa cheantar freisin
  • Tabharfar isteach samhlacha chun aisíocaíocht a éascú (e.g. leis an mbille fóntais)
  • Forbrófar airgeadas cliste (e.g. samhlacha ráthaíochta iasachta, an Banc Eorpach Infheistíochta)

    Déanfaidh SEAI na deontais a riar. Agus é ag labhairt inniu, dúirt William Walsh, POF SEAI an méid seo a leanas:

    "Aithnítear sa Phlean Gníomhaithe ar son na hAeráide de chuid an Rialtais an ról lárnach atá ag pobail maidir lenár n-uaillmhianta i dtaobh gníomhaithe ar son na haeráide a bhaint amach. Tá SEAI ag obair leis na céadta pobal fuinnimh ar fud na tíre, agus tugann sé an t-eolas agus na modhanna dóibh chun a mbealach uaillmhianach ísealcharbóin a phleanáil. Is príomhthacaíocht iad na deontais a mhaoiníonn an Rialtas do phobail atá réidh le hinfheistiú a dhéanamh i réitigh fuinnimh inbhuanaithe chun freastal ar a gcuid riachtanas. Is féidir na héachtaí a rinne na pobail seo a dhéanamh in áiteanna eile leis agus níos mó saoránach a thabhairt isteach chun tacú le haistriú na hÉireann i dtreo an fhuinnimh ghlain. "

     
    Glactar le tionscadail mhóra agus bheaga araon, agus ní próiseas iomaíoch iarratais é, ceadófar na hiarratais incháilithe ar bhonn tús áite do na hiarratais is túisce. Tá sonraí iomlána na scéime, lena n-áirítear conas iarratas a dhéanamh ar fáil ag www.seai.ie

     
    Is é an Plean Gníomhaithe ar son na hAeráide, a foilsíodh i Meitheamh na bliana seo, plean an Rialtais chun todhchaí níos glaine, níos sábháilte agus níos inbhuanaithe a chinntiú do mhuintir na hÉireann. Leagtar amach sa Phlean gníomhartha ar fud gach earnála lena gcinnteofar go gcomhlíonfaimid ár ngealltanais aeráide amach anseo.

     

    Nóta do na hEagarthóirí:

  • Seo a leanas cuid de na tionscadail ar tugadh tacaíocht dóibh in 2019:

  • Tá Comhairle Contae Phort Láirge i gceannas ar thionscadal lena ndéanfaidh leabharlanna, scoileanna, ionaid phobail, clubanna CLG, siopaí agus feirmeacha áirithe i bPort Láirge uasghrádú inslithe, teasa, soilsithe agus cuisniúcháin.
  • Tá Fiontair Phobail an Tuaiscirt (NCE) ag obair le pobail i mBaile Átha Cliath, i Loch Garman agus i gCill Dara. Déanfar uasghrádú éagsúil ar tithe, gnólachtaí, séipéal, siopaí carthanachta NCBI agus Ospidéal an Mater lena n-áirítear uasghrádú soilsithe, córais nua téimh, mar shampla córas cumhacht is teas in éineacht agus córas fótavoltach gréine chun leictreachas a ghiniúint.
  • Tá Comhairle Contae Chill Mhantáin i gceannas ar thionscadal i gCill Mhantáin agus i Loch Garman lena ndéanfaidh roinnt tithe, ionaid fóillíochta, ionaid athchúrsála, foirgnimh phoiblí, bácús agus óstán uasghrádú ar insliú, téamh, soilsiú, cuisniú, aisghabháil teasa agus giniúint gaile.


Press Release Documents