Ceisteanna Coitianta

Cad chuige LIFE?
Tríd an gClár LIFE, tugtar comhchistiú do thionscadail i mballstáit an AE d’fhonn dúlra agus an comhshaol a chosaint agus a fheabhsú. 


Cé mhéad atá sa Bhuiséad do thionscadal samplach LIFE?
Bíonn réimse buiséid ann ó thuairim is €1 milliún suas go dtí €5 milliún le haghaidh tionscadail mhóra; cuirtear gníomhaíochtaí tionscadail chun feidhme le linn tréimhse idir 3 agus 5 bliana.


Cad é an uasráta cómhaoinithe AE faoin gClár LIFE?
Le linn na tréimhse 2018-2020 i gcoitinne, táthar ag súil go mbeidh  

  • uasráta cómhaoinithe de 55% de na costais incháilithe i bhfeidhm
  • 60% de na costais incháilithe i gcás tionscadal i réimse tosaíochta an Dúlra & na Bithéagsúlachta
  • 75% de na costais incháilithe do thionscadail a bhaineann le gnáthóga tosaíochta nó le speicis thosaíochta mar a shainmhínítear iad i dTreoir maidir le Gnáthóga (92/43/EEC) nó i dTreoir um Éin (2009/147/EC)


Cé hiad ar féidir leo iarratas a dhéanamh?
Gnóthais bheaga agus mheánmhéide (SMEs), corparáidí meánmhéide agus móra, eagraíochtaí neamhrialtasacha, ollscoileanna agus comhlachtaí stáit.Ní ghlacfar iarratais ó dhaoine aonair.


Glaonna ar Thograí – Cad iad na hamlínte leo?
Gach Aibreán, tugann an tAE cuireadh d’iarrthóirí ionchasacha tograí tionscadail a chur isteach atá dírithe ar bhaint amach na gcuspóirí agus na spriocanna mar a leagtar amach sna straitéisí is pleananna AE i leith cúrsaí comhshaoil agus aeráide (Eoraip 2020 Straitéis, an 7ú Clár Gníomhaíochta don Chomhshaol, agus an Straitéis Bithéagsúlachta).

Baineann amlíne éagsúil le gach fochlár: Gníomhú ar son na hAeráide agus Comhshaol.Ó 2018 ar aghaidh, nuair is iarratais do thionscadail chomhshaoil atá á ndéanamh, leantar próiseas dhá chéim: (i) Nóta Coincheapa gairid, agus ansin, tar éis a fhormheas, (ii) Togra Iomlán.Maidir le tograí um Ghníomhú ar son na hAeráide, leantar an próiseas aon chéim atá ann cheana i.e. is é Deireadh Fómhair 2018 an spriocdháta chun Tograí a chur isteach.Faigh Amlínte le haghaidh an Ghlao 2018.

Tabhair: faoi deara gur thug an Coimisiún le fios sa Chlár Ilbhliantúil Oibre (MAWP) 2018 - 2020 go bhféadfaí an cur chuige dhá chéim a leathnú go dtí an fochlár do Ghníomhú ar son na hAeráide in 2019 nó mar chuid de Ghlaonna LIFE feasta.


 

Conas iarratas a dhéanamh
Reáchtálann an Coimisiún Eorpach an Clár LIFE.Déantar iarratas ar chistiú trí r-thogra (e-proposal) a úsáid ar líne.Tá na spriocdhátaí curtha i bhfeidhm go docht ag an gCoimisiún Eorpach agus moltar do gach iarrthóir nóta a dhéanamh den spriocdháta fógartha agus cloí leis.

Moltar do iarrthóirí ionchasacha teagmháil a dhéanamh leis an aonad LIFE agLIFE@dccae.gov.ie chomh luath agus is féidir lena chinntiú go bhfaighfidh siad an cúnamh agus comhairle atá de dhíth.


Cad is gníomhaíocht incháilithe ann?
Tá dhá fhochlár sa chlár LIFE: fochlár don Chomhshaol, agus ceann eile do Ghníomhú ar son na hAeráide.Is féidir léargas ar thionscadail incháilithe a fháil ón gClár Ilbhliantúil Oibre LIFE 2018-2020agus ó na cáipéisí treorach a fhoilsítear i dteannta gach glao ar thograí.Tá na cáipéisí treorach 2018 le fáil ar shuíomh gréasáin Chlár LIFE an AE, áit inar féidir teacht ar léargais chuiditheacha ar an gcineál tionscadail a mhaoinítear.

Dóibh siúd a dhéanann iarratas faoin bhfochlár don Chomhshaol, ba cheart dóibh a thabhairt faoi deara go liostaítear sa Chlár Oibre topaicí tionscadail i réimsí tosaíochta, agus beidh tús áite tugtha ag an gCoimisiún Eorpach do na topaicí seo.

 

Cad faoi iarratais a phléann le topaicí nach bhfuil ar an liosta?
Maidir le hiarratais faoin bhFochlár don Chomhshaol agus do Ghníomhú ar son na hAeráide a phléann le topaicí nó réimsí beartais nach bhfuil liostaithe sa Chlár Oibre, glacfar fós iad; caillfear suas le 10% de na marcanna measúnaithe atá le fáil áfach agus, dá bharr, beidh an t-iarratas faoi mhíbhuntáiste i gcomparáid leo siúd a chloíonn leis na topaicí tionscadail.

 

An bhfuil topaicí tionscadail ann faoin bhfochlár do Ghníomhú ar son na hAeráide?
Níl liosta de thopaicí tionscadail tosaíochta ann faoin bhFochlár do Ghníomhú ar son na hAeráide; ina áit, liostaítear réimsí beartais ábhartha maidir le Gníomhú ar son na haeráide sa Chlár Ilbhliantúil Oibre 2018-2020 .Tá na topaicí seo, chomh maith le heolas níos mionsonraithe faoi réimsí oibre le fáil sna Treoirlínte do Ghníomhú ar son na hAeráide a fhoilsítear i dteannta gach glaonna ar thograí. D’fhéadfaí réimsí oibre a athrú chun glacadh na bhforbairtí nua i mbeartas AE a éascú, mar sin tá sé tábhachtach dul i gcomhairle le treoirlínte Aeráide, a fhoilsítear i dteannta gach Glao.

 

Cad iad na réimsí tosaíochta atá ann faoin bhfochlár don Chomhshaol?
Tá trí réimse tosaíochta ann faoin bhFochlár don Chomhshaol:

  • An Comhshaol agus éifeachtúlacht acmhainne: beidh tionscadail phíolótacha agus tionscadail nuálaíocha taispeántais dírithe ar chur chun feidhme beartais chomhshaoil ​
  • An Dúlra agus Bithéagsúlacht: Treoir maidir le Gnáthóga agus Treoir um Éin, Straitéis Bhithéagsúlachta an AE.Forbróidh na tionscadail an cleachtas is fearr maidir le dúshláin bhithéagsúlachta níos leithne, chomh maith le bheith dírithe ar Natura 2000.Is féidir tionscadal a aicmiú faoi Cleachtas is Fearr, Taispeántas nó Píolótach.Maidir le tionscadail bhithéagsúlachta, i gcás topaicí tionscadail áirithe, tá ceanglas taispeántais/nuálaíochta ann.
  • Rialachas comhshaoil agus faisnéis chomhshaoil: i dteannta na bhfeachtas múscailte feasachta, spreagtar comhroinnt eolais, scaipeadh na gcleachtas is fearr, agus comhlíonadh níos fearr trí thionscadail faisnéise, feasachta agus scaipthe.


Cad iad na réimsí tosaíochta atá ann faoin bhfochlár Aeráide?
Trí Fhochlár do Ghníomhú ar son na hAeráide, tacófar le hiarrachtaí sna trí réimse seo a leanas maidir le feabhas a chur ar chur chun feidhme agus comhtháthú na spriocanna aeráide:

  • Maolú ar an athrú aeráide: beidh tionscadail dírithe ar astaíochtaí gáis cheaptha teasa a laghdú; is féidir iad a bheith aicmithe faoi Cleachtas is Fearr, Taispeántas agus Píolótach
  • Oiriúnú don athrú aeráide: beidh tionscadail dírithe ar athléimneacht in aghaidh an athraithe aeráide a mhéadú agus is féidir iad a bheith aicmithe faoi Cleachtas is Fearr, Taispeántas agus Píolótach
  • Faoin rialachas aeráide agus faisnéis aeráide, beifear dírithe ar fheasacht, chumarsáid, chomhoibriú agus scaipeadh eolais a ardú maidir le gníomhaíochtaí maolaithe agus oiriúnaithe aeráide.


Cad é an buiséad iomlán LIFE?
Thar thréimhse an Chláir, tá buiséad de €2.6 billiún (nó 75% den bhuiséad iomlán LIFE 2014-2020) le fáil faoin bhfochlár don Chomhshaol.

Tá buiséad de thimpeall €864 milliún (nó 25% den bhuiséad iomlán LIFE 2014-2020) ceadaithe d’Fhochlár do Ghníomhú ar son na hAeráide le fad an Chláir.

 

An Rialachán LIFE

Foilsíodh an Rialachán LIFE 2014 - 2020 san Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh ar 20 Nollaig 2013(L347/185)


Tionscadail Éireannacha rathúla ar na mallaibh – an bhfuil samplaí díobh ann?

Táthar bunachar sonraí de thionscadail rathúla faoin gclár LIFE le fáil ar shuíomh gréasáin LIFE de chuid an Choimisiúin Eorpaigh. Moltar d’iarrthóirí ionchasacha cuardach a dhéanamh ar an mbunachar sonraí seo chun tionscadail i gcatagóirí comhchosúla, agus a d’fhéadfaí a bheith curtha chun feidhme i mballstáit AE eile, a aimsiú. Is uirlis úsáideach é an bunachar sonraí seo chun topaicí tionscadail a aithint agus chun a bheith cinnte de nár maoiníodh tionscadal faoin gclár LIFE roimhe seo a bhí cosúil le do thogra tionscadail.


Déan Teagmháil Linn
Mar phointe teagmhála náisiúnta do LIFE, tá sé mar aidhm ag an Roinn Cumarsáide, Gníomhaithe ar son na hAeráide agus Comhshaoil an Clár a chur chun cinn chomh forleathan agus is féidir. Is iad ranna rialtais, gníomhaireachtaí rialtais, údaráis áitiúla, gnóthais bheaga agus mheánmhéide, cuideachtaí móra, eagraíochtaí neamhrialtasacha, agus institiúidí tríú leibhéal na tairbhithe féideartha don chistiúchán LIFE.

Má tá ceist ar bith agat, is féidir leat teacht ar na sonraí teagmhála thíos. Má tá ceist shuntasach agat nó má tá aiseolas de dhíth ort maidir leis an seans atá ag do thionscadal tacaíocht a fháil mar thionscadal LIFE, mholfaimis go gcuirfí isteach é chuig LIFE@dccae.gov.ie

Pat Martin
Pointe Teagmhála Náisiúnta LIFE                 
Forbairt Inbhuanaithe, Comhordú agus Rialachas Comhshaoil

Roinn Cumarsáide, Gníomhaithe ar son na hAeráide agus Comhshaoil
Seomra 2.41
Teach an Chustaim
Baile Átha Cliath 1

Teil: +353 (0) 1 678 2316
Twitter:@EULIFE_Prog_IE